Kalendarz adwentowy 21-24

Autor: Karolina Chmaj | Dec 22, 2025 12:06:34 PM

Kalendarz adwentowy 1-6 -> Kalendarz adwentowy 7-13 -> Kalendarz adwentowy 14-20 -> Kalendarz adwentowy 21-24

Święta Bożego Narodzenia to jeden z najbardziej uniwersalnych i barwnych okresów w roku – obchodzony w wielu krajach, często w bardzo odmienny sposób. Adwent i przygotowania do świąt wypełnione są zwyczajami, które z jednej strony nawiązują do głębokiej tradycji religijnej, z drugiej zaś – sięgają lokalnej kultury i codziennych praktyk. Tekst, który otrzymałam przed zajęciami z języka niemieckiego, pochodzi z kalendarza adwentowego przygotowanego przez firmę Hartinger (https://www.hartinger.at/weihnachtsreise/) i przedstawia wybrane tradycje świąteczne z różnych zakątków świata.

Poniższe tłumaczenia i streszczenia ukazują zarówno zwyczaje dobrze znane i powszechnie praktykowane, jak i te mniej typowe, a czasem wręcz zaskakujące. W niektórych przypadkach opisane tradycje wydają się charakterystyczne dla konkretnego regionu lub społeczności, co pokazuje, jak różnorodne mogą być zwyczaje związane z Bożym Narodzeniem. Podczas kolejnych zajęć rozwiązywaliśmy quiz, w którym pojawiły się pytania dotyczące tych tradycji – od klasycznych świątecznych motywów po ciekawostki, jak japońska tradycja jedzenia KFC w okresie świąt.

Poniżej zamieszczam moje streszczenia przetłumaczonych tekstów, które mają pomóc w zrozumieniu opisywanych zwyczajów oraz inspirują do dalszej nauki języka niemieckiego.

21. Iran - "Noc Yalda"

W Iranie obchodzimy wiele starych i tradycyjnych świąt, z których "Noc Yalda" jest prawdopodobnie najważniejsza. Zgodnie z kalendarzem słonecznym jest to pierwsza noc zimy i najdłuższa noc roku. Rodziny, od wnuków po dziadków, zbierają się tej nocy i świętują zwycięstwo światła nad ciemnością.

Ta noc ma swoje własne potrawy i przysmaki, w tym granat, arbuz i orzechy - wszystkie mają pestki/ziarna, co dla nas oznacza Boże błogosławieństwo. Cieszymy się wspólnie spędzonym czasem i opowiadamy sobie przez cały wieczór historie. Jedna z nich to historia samej Yaldy:

Dawno, dawno temu, gdy ziemia była jeszcze zimna i ciemna i nie było ludzi, roślin ani ognia, w bardzo zimną noc w jaskini w sercu gór Alborz narodził się "Mehr"* z koroną słoneczną na głowie.

Przez wiele lat Mehr ogrzewał ziemię jak słońce. Każdy jego krok sprawiał, że ciemność znikała i dawał ziemi światło i urodzajność.

Potem jednak przybył demon ciemności, by walczyć z Mehrem. Sprowadził na ziemię głód, powodzie i pożary lasów, by wszystko zniszczyć. Ale Mehr stawił opór - sprawił, że popłynęły rzeki i morza, nauczył ludzkość budować statki i łodzie oraz gasić wielki ogień demona.

Po wielu, wielu latach walki Mehrowi udało się pokonać demona ciemności w Noc Yalda. Ludzie wiwatowali i świętowali z nim. Mehr cieszył się tym ostatnim świętem, ale potem wsiadł do powozu ciągniętego przez cztery wyjątkowe konie - każdy z innego żywiołu: wody, ognia, ziemi i wiatru.

Mehr poprowadził powóz w niebo i w stronę słońca, z którym się zjednoczył. Słońce stało się silne dzięki ciepłu i światłu Mehra i po najdłuższej nocy ziemi wzniosło się do nieba, by odtąd dawać ciepło i światło.

Od tego dnia obchodzimy w Iranie Noc Yalda, aby podziękować Mehrowi. Wychodzimy na zewnątrz i szukamy najdłuższej gałęzi najwyższego cedru, aby upleść z niej koronę słoneczną. Cedr stał się dla nas ważnym symbolem wolności.

I każdego roku zbieramy się tej nocy, aby świętować klęskę ciemności. Pomaga nam to żyć pełnią nadziei na światło następnego poranka.

Mehr: pochodzi z języka perskiego i oznacza życzliwość, współczucie i miłość. Mehr to pierwszy miesiąc jesieni i siódmy miesiąc roku w kalendarzu słonecznym. W religii zoroastryzmu mehr oznacza boga światła słonecznego.



22. Węgry - "Nie ma węgierskich Świąt bez Szaloncukor"

Od ponad stu lat węgierskie rodziny dekorują swoje choinki słodką ozdobą świąteczną o nazwie Szaloncukor. To jedna z najbardziej tradycyjnych węgierskich słodyczy świątecznych - prezent i ozdoba jednocześnie.

Choć prawdą jest, że cukierki świąteczne nie są węgierskim wynalazkiem, to pomysł ozdabiania nimi choinki na pewno pochodzi od Węgrów.

Baron Frigyes Podmaniczky napisał w swoich pamiętnikach, że jedna z jego ciotek, Austriaczka, w 1825 roku jako pierwsza kazała ustawić choinkę na Węgrzech. Na początku wieszali na niej owoce, suszone specjały, pierniki i dekoracje wycięte z papieru.

Pod koniec XIX wieku, gdy Węgry były jeszcze częścią Monarchii Austro-Węgierskiej, bogatsze węgierskie rodziny szlacheckie miały już tradycję stawiania i ozdabiania choinek - często jednej dla każdego dziecka. Używano różnorodnych ozdób, w tym pralinek z miękkiego fondantu o różnych smakach.

Słodycze najprawdopodobniej dotarły na Węgry z Francji przez niemieckich handlarzy. Nazwa świątecznego cukierka pochodzi od niemieckiego "Salon-zuckerl". Słynny węgierski pisarz Mór Jókai nazwał je "szalonczukkedi".

Dopiero lata później wiodący węgierscy producenci słodyczy XIX wieku zaczęli wytwarzać Szaloncukor kilogramami. Prosta produkcja i przepyszny smak sprawiły, że odniosły taki sukces, że wiele węgierskich rodzin zaczęło je kupować w Cafe Gerbeaud i u Stühmera (oba istnieją do dziś).

Choć Szaloncukor istnieje na Węgrzech dopiero od połowy XIX wieku, Géza Kugler już w 1891 roku w swojej książce "Neueste Hauskonditorei" zapisał 17 różnych przepisów.

Obecnie Szaloncukor jest nierozerwalnie związany ze Świętami. To hit każdej węgierskiej choinki. Wiele rodzin wiesza Szaloncukor na choince i stawia miskę pełną na świątecznym stole.

Ale jakoś Szaloncukor zdjęty z choinki zawsze smakuje lepiej.



23. Szwecja - "Małe Święta"

Każdego roku 23 grudnia rodziny w Szwecji spotykają się, aby świętować małe Święta Bożego Narodzenia (Lille Julafton). To tradycja sięgająca XVIII wieku, kiedy ludzie z najbardziej na południe wysuniętych regionów Szwecji - Blekinge i Skåne - rozpoczynali swoje coroczne obchody świąteczne.

Małe Święta to wciąż powolny początek świąt, zanim rozpocznie się gorączka świątecznych dni i pędzenie od jednego krewnego do drugiego. To wieczór, podczas którego Szwedzi spędzają czas z bliskimi, odpoczywają i cieszą się świąteczną atmosferą. Noc całkowicie wolna od stresu.

Każda rodzina ma swoją własną tradycję, ale to, co jest wszędzie nieodłącznym elementem, to:

  • Kanapka z szynką
  • Specjalny napój o nazwie Julmust
  • Program talk-show w telewizji z bingo

Święta w Szwecji kręcą się wokół dobrego jedzenia. Podczas uroczystości je się wszystkie tradycyjne potrawy kojarzone ze szwedzką kulturą na całym świecie, szczególnie marynowanego śledzia i klopsiki mięsne. Niektóre dania pochodzą jeszcze ze średniowiecza, kiedy Szwedzi zimą nie mogli jeść świeżych ryb ani wieprzowiny. Konserwowano jedzenie poprzez suszenie, solenie lub lekkie solenie.

Świąteczna szynka - Julskinka - to coś wyjątkowego. Pokrywana jest cienką warstwą jajka, musztardy i bułki tartej. Grilluje się ją podczas Małych Świąt i gdy wychodzi z piekarnika, w całym domu unosi się wspaniały zapach.

Szwedzkie grzane wino nazywa się Glögg. Dawniej przyprawy maskowały niską jakość wina. Dziś to popularny napój ściśle związany z okresem świątecznym.

Innym szwedzkim świątecznym ulubionym napojem jest Julmust - bezalkoholowa lemoniada z chmielu i słodu. Szwedzi wypijają każde Święta około 35 milionów litrów tego napoju!

Ten rok jest pod wieloma względami inny. Być może nie możemy świętować tradycyjnych Świąt z naszymi bliskimi. Dlatego chcieliśmy opowiedzieć historię Małych Świąt, aby przypomnieć, że nawet w najprostszych chwilach można znaleźć radość - przy dobrym jedzeniu, kieliszku Glögga czy prostym programie telewizyjnym.

24. "Cicha noc, święta noc"

"Cicha noc, święta noc" to prawdopodobnie najbardziej znana na świecie kolęda. 24 grudnia 1818 roku po raz pierwszy wykonano ją w kaplicy w Oberndorf koło Salzburga.

Joseph Mohr napisał oryginalny tekst do melodii Franza Xavera Grubera. Od tego czasu niemiecki tekst kolędy został przetłumaczony na ponad 300 języków i dialektów, stając się tym samym symbolem światowej wspólnoty.

Pieśń powstała z zamiarem pocieszania ludzi i dawania im nadziei.

W wersji przedstawionej w dokumencie są reprezentowane wszystkie języki agencji członkowskich CommUnity International. Wszystkie łączą się w swoim pragnieniu pokojowego współistnienia, tworząc silny międzynarodowy znak.

Struktura wielojęzycznej wersji:

Strofa 1: angielski, bułgarski, fiński, duński, perski, włoski

Strofa 2: hiszpański, portugalski, grecki, szwedzki, flamandzki, rumuński

Strofa 3: słowacki, słoweński, norweski, węgierski, polski, francuski

To piękny przykład tego, jak jedna kolęda może łączyć narody i kultury w duchu świątecznego pokoju i nadziei.

 

Kalendarz adwentowy 1-6 -> Kalendarz adwentowy 7-13 -> Kalendarz adwentowy 14-20 -> Kalendarz adwentowy 21-24